- Innovatie, HR en Duurzaamheid -

Woensdag 31 maart 2010 is alweer de tweede duurzame HR netwerk bijeenkomst gehouden met als doel ervaringen en ‘best practices’ met elkaar uit te wisselen en met het doel ons verder te verdiepen en ontwikkelen op het gebied van duurzaamheid. Ditmaal waren we te gast bij IBM in Amsterdam en deelden Anastasia Kellermann (2lead4us), Dr. Bernd de Graaf (TNO), Ido Shikma (IBM), Marjolein van Eck (IBM) en Monique van Maare (IBM) hun kennis en expertise op het gebied van duurzaamheid en innovatie.

Anastasia Kellermann opende de avond met de vraag waarom duurzaamheid zo belangrijk is om je als bedrijf op te focussen. Duurzaamheid is meer dan global warming en ieder individu zou iets kunnen doen aan duurzame ontwikkeling vanuit zijn eigen werk. Interessant is, ook vanuit het HRM perspectief, dat, hoewel nog steeds veel mensen vooral het woord ‘duur’ in duurzaamheid opmerken, het ook veel op blijkt te leveren. Volgens de Dow Jones Sustainability Index blijken duurzame bedrijven zelfs tot 15% meer winst gemaakt te hebben vergeleken met niet-duurzame bedrijven ten tijde van de crisis. Maar hoe maak je dan mensen enthousiast en gemotiveerd om hun ideeën te verwezenlijken? Bij veel bedrijven geldt het volgende nog: Sustainability – HR = PR. belangrijk is dat we van elkaar gaan leren en met elkaar gaan communiceren om hier verandering in te brengen, aldus Kellermann. Wat verder ter sprake kwam was de vraag hoe een HR manager hier een rol in kan spelen. Belangrijk is ‘hiring for attitude and training for skills’ om een echte verandering waar te kunnen maken.

Dr. Bernd de Graaf besteedde met name aandacht aan de ontwikkelingen binnen zijn afdeling, Human Factors, bij TNO. Op dit moment wordt daar gewerkt aan een nieuw project genaamd ‘Ashley’, een virtueel personage dat zo ontwikkeld is dat het kan reageren op mensen en ook leert van de gebruikers door het gebruik van een smart card. Op dit moment lijkt het allemaal nog verre toekomstmuziek, maar wellicht zullen ook wij binnen enkele jaren in toenemende mate gebruik maken met gelijksoortige technieken en programma’s. ‘Ashley’ is oorspronkelijk ontwikkeld voor gebruik bij defensie waar bijvoorbeeld het aantal vlieguren mee teruggedrongen kan worden. Daarnaast kan het, uiteraard met enkele aanpassingen, ook gebruikt worden in vele andere omgevingen. Zo is TNO op dit moment bezig het onder de aandacht te brengen in de zorg. Het voordeel van een systeem als Ashley is dat informatie die ingebracht is door gebruikers niet verloren gaat, dus voor bedrijven zou dit betekenen dat ook als werknemers een bedrijf verlaten hun kennis niet volledig met zich meenemen. Ook ‘tacit knowledge’, impliciete kennis, zou hier grotendeels bewaard en aan opvolgers geleerd kunnen worden.

Niet alleen Ashley, maar ook andere projecten van TNO zijn door Dr. Bernd de Graaf naar voren gehaald. Zij zijn namelijk ook steeds meer bezig met duurzaamheid, met nieuwe projecten, maar ook met bestaande projecten die duurzamer worden gemaakt. Het ‘Penny Wise’ project is hier een goed voorbeeld van. Wat is hun ‘success driver’? Zoals De Graaf zelf zegt “Schaalverkleining en integratie van technieken werkt! Althans, voor TNO heeft het veel opgeleverd”.

Als laatste waren drie sprekers van IBM aan het woord. Allereerst liet Ido Shikma ons kennis maken met IBM, het inmiddels op een na bekendste merk ter wereld. Na een dieptepunt in de jaren ’90, is IBM weer helemaal uit het dal geklommen, met name door zich flexibeler op te stellen en zich als bedrijf ook te focussen op ‘issues’ die nu actueel zijn. Bovendien is het belangrijk om rekening te houden met feit dat de wereld relatief kleiner wordt naarmate de techniek zich verder ontwikkeld. We leven nu in een “smarter planet: an instumented, interconnected, and intelligent world”, aldus Shikma.

Marjolein van Eck en Monique van Maare gingen verder in op de missie en visie van IBM en op de concrete plannen en activiteiten van het bedrijf. Bij IBM staat duurzaamheid ook steeds hoger op de agenda. Zo maakt iedere medewerker van IBM jaarlijks minstens een duurzaam doel en wordt zij zeer gemotiveerd “slogans om te zetten naar actie”, uiteraard ook in het geval van andere projecten. Om het tot een succes te brengen is het ook belangrijk om als organisatie duidelijk te beoordelen waar je kwaliteiten liggen: welke kunnen je verder helpen en op welke manier kunnen deze ingezet worden? Hoe kunnen andere competenties nader ontwikkelt worden en helpen bij het verduurzamen van het bedrijf en welke rol kunnen werknemers hier zelf in spelen? Persoonlijke ontwikkeling van werknemers is een hoge prioriteit van IBM, zij zorgen immers voor de continuïteit van het bedrijf. Daarom worden ze constant gestimuleerd zichzelf verder te ontwikkelen en kunnen zij ook support verwachten wanneer zij een totaal andere richting in willen slaan binnen IBM.

Daarnaast is het voor IBM belangrijk dat hun medewerkers kunnen werken op de manier die zij het fijnst vinden, of dat nou thuis is of bij IBM zelf; het ‘nieuwe werken’ zoals het bij velen bekend is. IBM gaat hier alleen nog iets verder in door medewerkers goed te begeleiden bij het integreren van ‘life and work’ en het samenwerken en het samen creëren van innovatieve ideeën optimaal te faciliteren waar men zich ook bevindt, met IBM’ers maar ook met klanten en partners.

Op dit moment is dagelijks ongeveer 50% van de medewerkers te vinden op het kantoor van IBM zelf en is het dagelijks voor 81% mogelijk om op kantoor te werken. In andere woorden, het feit dat meer mensen thuis werken, wat overigens in veel gevallen de productiviteit positief stimuleert, heeft ertoe geleid dat er minder computers nodig zijn op het kantoor van IBM. Werknemers zijn er erg tevreden over, omdat werk en privé nu beter te combineren is en een mooie bijkomstigheid is bijvoorbeeld dat zij ook niet dagelijks in de file staan om überhaupt op kantoor te komen. Nogmaals, gebleken is dat goede begeleiding wel essentieel is om het te laten slagen.

We kunnen zeker spreken van een zeer geslaagde bijeenkomst. Hoewel er veel besproken is valt er nog veel meer te vertellen over deze onderwerpen en kunnen we nog veel van elkaar leren. We kijken dan ook weer uit naar de volgende bijeenkomst die in juni zal plaatsvinden bij Microsoft en als thema ‘Het Nieuwe Werken’ zal hebben. Meer informatie hierover zal binnenkort op onze website verschijnen.

Jorina van Malsen

2LEAD4US